Gelişen Toplum ve Dünya Ekonomisi

16.09.2019
105
Gelişen Toplum ve Dünya Ekonomisi

Gelişen toplum, ekonomik olarak büyüme, sosyal ve siyasal anlamda radikal değişiklikler, büyümenin yanında; teknolojik, sosyolojik ve psikolojik etkenlerinin de üstüne koyarak ilerlemesi ile oluşandır. Bir üçgen düşünürsek ve bu üçgeni sıralarsak;

  1. Gelişmemiş toplum
  2. Gelişmekte olan toplum
  3. Gelişen toplum

Gelişen toplum, diğer alt tabakalardaki gelişme sürecini başarılı şekilde atlatmış bir gruptur. Bu toplum, alt sınırdaki dengeyi kontrol edebilen, dengeleyici rolünde olan, toplumun dinamik kesimini oluşturan bir yapıdır.

 

  • Toplumsal Gelişmede Kilit Roller

Toplumsal gelişmeyi etkileyen en önemli faktör; ekonomik büyümedir. Buradaki büyüme, ülkenin zenginleşmesi ile gerçekleşmektedir. Ticari savaşların rol alındığı, bazı ülkelerin ekonomik olarak büyümesi toplumsal gelişmeyi hızlandırır. Böylece toplumsal gelişme dünya ekonomisine yön vermeye başlar. Nicel olarak büyüme kayıt eden ve alt tabakadaki toplumların gelişmesini sağlayan devletler hem toplumsal gelişmeye hem de dünya ekonomisine katkı sağlar.

 

Dünya ekonomisinde yaşanan bazı gelişmeler hem dikkat çekici hem de fonksiyonel olarak değişmektedir. Özellikle bu gelişmeleri sayarsak;

  1. Bazı bölgelerdeki milli gelir artışı
  2. Enerji ve gıda fiyatlarındaki yükselme
  3. ABD ekonomisinin yanında bir süper güç olan Çin’in gelişme kaydetmesi
  4. Emlak piyasasındaki açıklık
  5. Ticaret savaşları
  6. Dünya petrol arz ve talebi
  7. Kriz ve iç savaşlar

Dünya ekonomisinde bazı ülkelerin faiz arttırması, Çin’in toparlanma süreci, Rusya’nın AB’ye göre ‘risk’ olarak görülmesi, petrol fiyatları, bazı yerlerdeki iş savaşlar ekonominin ve toplumun gelişmesine direkt olarak etki etmiştir.

 

  • Süreli Değişimin Fonksiyonel Belirtileri

Özelleştirme yoluyla gidilen yeni yöntem, toplumsal refahı ve toplumsal gelişimi yarıda bırakmıştır. Ayrıca, küreselleşmeyle birlikte toplumsal yönden ayrımlaşma olmuştur. Alpaslan Işık’a göre; Yeni ve farklı gruplar ortaya çıkmış toplumsal eşitsizlik sonucu toplumun gelişmesi ve yarını görebilen toplum olmayı küreselleşme, sekteye uğratmıştır.

 

Toplumsal değişim belli bir sürede gerçekleşmiştir. Buna ekonomi ile örnek verirsek; tarım devrimi bin yılda, sanayi devrimi üç yüz yılda ve bilişim devrimi ise yüz yıldan kısa sürede gerçekleşmiştir. Ekonominin temel taş olarak alındığı bu gelişim, enformasyon olan bilginin işlenerek yorumlanması sonucunda oluşmuştur. Enformatikleşme çağının getirdiği, kitlesel refah, nitelikli insan gücü, sermaye ve bilgili toplum ‘gelişen toplumun mimarileri’ olmuştur.

 

  • Gelişmiş Toplumda Ekonomi

Gelişmiş toplumu belirleyen en önemli unsur ise; ekonomik olarak değişme ile gelişmedir. Ekonominin büyümesi hem kişileri hem de toplumu etkiler. Bir ülkede sanayileşme, kaliteli iş gücü, sanayileşmenin vermiş olduğu temel bir yapı, girişimcilik, AR-GE çalışmaları ve yarın için oluşturulan mekanizmalar hem ekonomiyi hem de toplumu geliştirir. Ekonominin hızındaki artış ve kişi başına düşen gelir de toplumun gelişmesinde önemli rol oynar.

 

Gelişen toplum olmak büyük ekonomilere sahip olmak da değildir. Özellikle buna örnek verecek olursak; Çin’in dünyada en büyük ikinci ekonomiye sahip olması lakin toplumsal gelişim, refah düzeyi gibi etkenlerde ise geride kalmasıdır. Burada gelişen toplumu; kişi başına düşen milli gelir, toplumun refah olma durumu, konumu, ülkenin avantajları, teknolojik imkanlar, girişimcilik, yatırım çalışmaları, ülkenin kişiye sundukları gibi konular sonucu toplumsal gelişme kendisini gösterir.

 

  • Gelişen Toplumda Konum

Toplumsal gelişimin bir başka rolü ise; bütünleşmenin sağlanmasıdır. Toplumu ilgilendiren maddi ya da manevi unsurların bir arada bulunarak toplumu örgütlemesidir. Bu sayede toplumsal arasındaki tabaka kısmı zayıflayacak ve toplumlar birbirine sağlık, ekonomi, bilim, sanat gibi unsurlarda iç içe olacaktır. Buradaki ekonomik yönü incelersek; toplumların bir olaya yönelme eğimi, ekonomiye yön verme durumu, ekonomiden etkilenme gibi unsurlar toplumun gelişmesinde kilit rol oynar.

 

Dünya ekonomisinde ise; toplumun özellikle gelişen toplumun konumu oldukça cazibelidir. Çünkü tabakalşmayı kaldıran gelişen toplum, bazen kilit rolündeyken bazen de pasif görünümlüdür. Burada örnek verilecek iki devlet bulunmaktadır; Norveç ve Amerika. Gelişen bir toplum olan Norveç, tüm faktörleri barındırsa da pasif görünümlüdür. Toplumunda kriz, durağanlık, ekonomik yavaşlama gibi unsurlar da çıksa dünyayı pek etkilemez. Lakin Amerika burada aktif rol oynar. 2007 yılında yaşanan emlak krizi, hem kendisini hem de tüm dünyayı etkilemiştir.

 

  • Dünya Ekonomisinde Toplum

Toplumsal kuruluşlar, sivil toplum, örgütlenme, politika, kamu ve basın gelişen bir toplumun temel alt yapısıdır. Eğer dünya ekonomisinde gelişen, gelişmekte olan ya da gelişmemiş toplumlar küreselleşme ile bağlantılıdır. Küreselleşen ve bölgeselleşen bir dünya ekonomisi, toplumların yarınına da yön verir. Özellikle kültürel ve sosyolojik küreselleşme ekonominin toplum üzerindeki baskısını göstermektedir. Dünya ekonomisindeki gelişen toplum şu aşamalar sonrası doğal olarak, kendiliğinden ortaya çıkmıştır;

 

  1. Ticaretin varlığı, gelişimi
  2. Tarihsel çağlardaki geçiş, (Bronzdan demir çağına geçiş)
  3. Keşiflerin yayılması, yeni “izm” hareketleri
  4. Farklı bölgelerdeki ekonomilerin zamanla yükselmesi (Çin, Rusya, Mısır, Amerika)
  5. Radikal krizlerin ortaya çıkması
  6. Sanayileşme, sanayi 2.0, 3.0 ve 4.0 etkisi
  7. Ekonomik dönüşümde önemli rol oynayan örgütlenmeler (AB, NATO)

 

Toplumun yeni arayışlar içine girmesi, gelişme kaydetmesi ve refahlaşma düzeyi ekonomi kaynaklı olması görülmüştür. Hem gelişen toplum hem de dünya ekonomisi aslında birbiri ile bağlantılıdır. Bu bağlantı bazen doğru orantı olduğu gibi ters orantı ile de olabilir. Örneğin; Amerika en büyük ekonomiye sahipken yoksul halk kısmında da büyük yüzdeyi barındırır. Ülkenin zenginleşmesi toplumsal gelişmenin en büyük örneklerindedir. Bu kapsamda, dünya ekonomisi gelişiyor, hızla büyüyor, ekonominin hacmi artıyorsa ve buna bağlı olarak; güvenlik, alt yapı, kültürleşme, sosyolojik düşünce, üretim, yatırım da bulunuyorsa toplumsal gelişmeden söz edebiliriz.

BİR YORUM YAZIN

ZİYARETÇİ YORUMLARI - 0 YORUM

Henüz yorum yapılmamış.

Bu sitede yayınlanan içeriklerin tamamı bilgi amaçlıdır. Kesinlik ya da doğruluğu güncel kriterlere göre değişiklik gösterebilmektedir.