Elementler Periyodik Tabloda Nasıl Gruplandırılır?

27.04.2019
83
Elementler Periyodik Tabloda Nasıl Gruplandırılır?

19. yüzyılın sonlarında, Dmitri Mendeleev tarafından bulunan periyodik tabloda yer alan elementlerin nasıl gruplandırıldığını biliyor musunuz?

 

Elementler Periyodik Tabloda Nasıl Gruplandırılır?

19. yüzyılın sonlarına doğru Rus kimyager Dmitri Mendeleev, kimyasal elementlerin atomik ağırlıklarına göre gruplandırılması konusunda bir çalışma yayınladı. O dönemde bilinen yaklaşık 60 element bulunuyordu. Fakat çalışması üzerinde çalışırken elementlerin ağırlıklarına göre organize edildiğinde belirli element tiplerinin düzenli aralıklarla ya da periyotlarla oluştuğunu farketti.

 

 

2019 yılına geldiğimizde periyodik tablonun temellerinin atılmasının üzerinden 150 yıl geçmişken 118 element bulunuyor ve bu elementler Mendeleev’in periyodik tablosuna göre düzenleniyor.

Periyodik Tablo Hakkında Bilmeniz Gerekenler

En basit atım olan Hidrojen ile başlayan periyodik tablo, elementlerin içerdiği proton sayılarına göre sıralanmaya devam eder. Proton sayıları elementlerin atom numaralarını oluşturur. Elbette birkaç istisna vardır. Bu istisnalar dışında her bir elementin sırası atom numarasına denk gelir.

Periyodik Tablo

 

Periyodik tablonun 7 satırı ve 18 sütunu bulunur. Her satırın da bir anlamı vardır. Bir elementin periyodik numarasını gösterdiği gibi aynı zamanda enerji seviyelerinin elektron sayılarını vardır. Örnek verecek olursak, Potasyum dördüncü satırda yer alır. Bu da Potasyum atomunun genel olarak ilk dört enerji seviyesinin elektron içerdiğini gösterir. Tabloda aşağı yukarı sağa sola ilerlediğinizde aynı mantığı kullanarak sonuca ulaşabilirsiniz.

Tablonun sütunları ise elementlerin gruplarını temsil eder. Gruplarda yer alan elementler benzer özellikler taşır. Çünkü en dış kabuklarında aynı sayıda elektron taşırlar. Örneğin tablonun en sağında yer alan 18. Grup elementleri nadir olarak kimyasal reaksiyonlarda yer alır.

Elementler Nasıl Sınıflandırılır?

Elementler, periyodik tablo içerisinde metal veya ametal olarak sınıflandırılır. Metal elementler iyi elektrik ve ısı iletkenleridir. Ametaller içinde durum tam tersidir. Bunun dışında alt sınıflandırma grupları da vardır. Şimdi bunlara bakalım.

Alkali Metaller

Tablonun birinci grubunu oluşturur. Yani ilk sütunda yer alan elementlerin neredeyse tamamı bu gruplandırma da yer alır. Bıçakla kesilecek kadar yumuşak olan bu metaller Lityum (Li) ile başlar ve Falsiyum (Fr) ile biter. Bu elementler son derece reaktifdir, uygun ortam oluştuğu taktirde ve su ile temasında patlayabilir. Bu nedenle kimyagerler tarafından özel solüsyonlar ile saklanırlar.

Hidrojen ise ilk sütunda yer almasına rağmen bu grubun elementi değildir.

Alkali metaller – 1. grup elementleri:

  • Lityum (Li)
  • Sodyum (Na)
  • Potasyum (K)
  • Rubidyum (Rb)
  • Sezyum (Cs)
  • Fransiyum (Fr)

Toprak Alkali Metalleri

Periyodik tablonun ikinci sütunu yani ikinci grubunu oluşturan Alkalin Toprak Metalleri, Berilyum (Be) ile başlar Radyum (Ra) ile sona erer. Bu elementlerin her birinin dış enerji seviyelerinde iki elektron bulunur. Bu da doğada nadiren bulunabilecek reaktivite seviyesini ortaya çıkarır. Ancak yine de alkali metaller kadar aktif değildir. Reaksiyonlar yavaş olarak ortaya çıkar ve alkali metallere nazaran daha az ısı üretirler.

Toprak alkali metalleri – 2. grup elementleri:

  • Berilyum (Be)
  • Magnezyum (Mg)
  • Kalsiyum (Ca)
  • Stronsiyum (Sr)
  • Baryum (Ba)
  • Radyum (Ra)

Lantanitler

Üçüncü sütunda yer alan üçüncü grup elementleri Lantanit olarak adlandırılır. Ancak bu elementler üçüncü satıra sığmadığı için ayrı bir bölümde gösterilir. Yukarıdaki resimde de görüldüğü gibi tablonun alt kısmında yer alır. Lantanitler, Lantanyum (La) ile başlar ve Lutesyum (Lu) ile biter. Bu elementler gümüşe çalan beyaz bir renge sahiptir. Ayrıca hava ile temas halinde kararırlar.

Lantanitler – 3. grup elementleri:

  • Lantanyum (La)
  • Seryum (Ce)
  • Praseodim (Pr)
  • Neodimyum (Nd)
  • Prometyum (Pm)
  • Samaryum (Sm)    
  • Evropiyum (Eu)
  • Gadolinyum (Gd)    
  • Terbiyum (Tb)    
  • Disprozyum (Dy)
  • Holmiyum    (Ho)
  • Erbiyum (Er)
  • Tulyum (Tm)
  • İterbiyum (Yb)
  • Lutesyum (Lu)

Aktinitler

Aktinitler, periyodik tablonun en alt sırasında yer alır ve Aktinyum (Ac) ile başlar Lavrensiyum (Lr) ile sona erer. Radyoaktif olan bu elementler doğal olarak bulunur. İçlerinde Toryum ve Uranyum çok değerlidir. Lantanitlerile birlikte iç geçiş metallari adında bir grup oluştururlar.

Aktinitler – 3. grup elementleri:

  • Aktinyum (Ac)
  • Toryum (Th)
  • Protaktinyum (Pa)
  • Uranyum (U)
  • Neptünyum (Np)
  • Plutonyum (Pu)
  • Amerikyum (Am)
  • Küriyum (Cm)
  • Berkelyum (Bk)
  • Kaliforniyum (Cf)
  • Aynştaynyum (Es)
  • Fermiyum (Fm)
  • Mendelevyum (Md)
  • Nobelyum (No)
  • Lavrensiyum (Lr)

Geçiş Metalleri

Periyodik tabloda 3 ile 12. sütunlar arasında yer alan geçiş metalleri sert olmalarına rağmen işlenebilir, parlak ve iyi bir iletkenliğe sahiptir. Altın, gümüş, demir gibi metaller bu grubun önemli simgeleridir.

Geçiş Metalleri Elementleri:

  • Skandiyum (Sc)
  • Titanyum (Ti)
  • Vanadyum (V)
  • Krom (Cr)
  • Manganez (Mn)
  • Demir (Fe)
  • Kobalt (Co)
  • Nikel (Ni)
  • Bakır (Cu)
  • Çinko (Zu)
  • İtriyum (Y)
  • Zirkonyum (Zr)
  • Niobyum (Nb)
  • Molibden (Mo)
  • Teknesyum (Tc)
  • Rutenyum (Ru)
  • Rodyum (Rh)
  • Paladyum (Pd)
  • Gümüş (Ag)
  • Kadmiyum (Cd)
  • Hafniyum (Hf)
  • Tantal (Ta)
  • Tungsten (W)
  • Renyum (Re)
  • Osmiyum (Os)
  • İridyum (Ir)
  • Platunyum (Pt)
  • Altın (Au)
  • Civa (Hg)
  • Rutherfordiyum (Rf)
  • Dubniyum (Db)
  • Seaborgiyum (Sg)
  • Bohriyum (Bh)
  • Hassiyum (Hs)
  • Kopernikyum (Cn)

Geçiş Sonrası Metaller

Geçiş sonrası metaller 13 ile 17. Sütun arasında yer alır. Bu elementler – metaller, geçiş metallerinin bazı özelliklerine sahiptir. Ancak daha yumuşak ve zayıftırlar.

Geçiş Sonrası Metaller Elementleri:

  • Alüminyum (Al)
  • Galyum (Ga)
  • Kurşun (Pb)
  • Kalay (Sn)
  • Talyum (Tl)
  • İndiyum (In)
  • Bizmut (Bi)

Metaloidler

Metallerden metal olmayanlara geçişi temsil eden bu grup elementler, bazen iletken bazen de yarı iletken gibi davranırlar. Metaloidler aynı zamanda “Yarı Metal” veya “Fakir Metaller” olarak adlandırılır.

Metaloid Elementleri:

  • Bor (B)
  • Silisyum (Si)
  • Germanyum (Ge)
  • Arsenik (As)
  • Antimon (Sb)
  • Tellür (Te)

Ametaller

Periyodik tablonun en sağında kalan Ametallar, metal olmayan her şeyi simgeler.

Ametal Elementleri:

  • Karbon (C)
  • Azot (N)
  • Fosfor (P)
  • Oksijen (O)
  • Kükürt (S)
  • Selenyum (Se)

Halojenler

17. sütunun ilk beş elementi Halojenler olarak adlandırılır. Metal olmayan elementlerin iki alt grubundan biridir. Kimyasal açıdan reaktiftir. Çeşitli tuz türün üretiminde alkali metallerle eşleşirler. Sofra tuzu, sodyum ve klor arasındaki bir eşleşmeden ortaya çıkmıştır.

Halojenler Elementleri:

  • Flor (F)
  • Klor (Cl)
  • İyot (I)
  • Brom (Br)
  • Astatine (At)

Asil Gazlar

Renksiz, kokusuz ve tamamına yakını aktif olmayan, asil gazlar ya da diğer adıyla İnert 18. sütunda yer alırlar.

Asil Gazlar Elementleri:

  • Helyum (He)
  • Neon (Ne)
  • Argon (Ar)
  • Kripton (Kr)
  • Ksenon (Xe)
  • Radon (Rn)

BİR YORUM YAZIN

ZİYARETÇİ YORUMLARI - 0 YORUM

Henüz yorum yapılmamış.

Bu sitede yayınlanan içeriklerin tamamı bilgi amaçlıdır. Kesinlik ya da doğruluğu güncel kriterlere göre değişiklik gösterebilmektedir.