Döviz Neden Düşer, Neden Yükselir?

119

En kârlı yatırım araçlarından birisi olan döviz, 7 gün 24 saat değişime maruz kalır. Döviz birimlerinin değişmesinin birçok nedeni vardır. Halk arasında belirli olaylara bağlanan bu değişimler, aslında tek bir parametreden dolayı gerçekleşmez. Yazımızda sizlere dövizin değişimine neden olan kriterleri açıklayacağız.

 

 

Dövizin Değişimine Neden Olan Faktörler Nelerdir?

Yıllardır para birimleri karşısında Türk Lirası‘nın değişimlerini izledik. Kendimize göre yorumlar yaptık. Yükselen ve düşen para birimlerinin onlarca farklı nedenden dolayı düştüğünü belirtmek isteriz. Tek bir olay nedeniyle para birimleri birbiri karşısında değer kazanıp kaybettiğini söylemek doğru olmaz.

Siyasi, ekonomik, politik, sosyolojik, teknolojik, üretimsel, gündemde yer alan konular, tanınmış kişi ve kurumların açıklamaları, devletler arası anlaşmalar ve daha onlarca farklı nedenden dolayı para birimleri birbiri karşısında değer kazanır veya değer kaybeder.

Dövizin değişimine neden olan en büyük faktör ise siyasi ve politik gelişmelerdir. Özellikle devletler arası anlaşmalar ve anlaşmazlıklar, siyasi liderlerin yaptığı açıklamalar dövizin değişimine neden olan en büyük faktördür. Tabi ki tek başına dövizin değişimine bu konuyu bağlamak doğru olmasa da, dövizdeki hareketlilik genellikle ülkeler arasındaki diyaloglardan meydana gelir. Bunun haricinde yüklü döviz girişleri ve çıkışları, büyük firmaların yaptığı yatırımlar ve harcamalar, üretimdeki önemli değişimler de dövizin değişimine neden olabilir. Ek olarak belirtmek gerekir ki, dünyadaki ticari işlemler genellikle Dolar endekslidir. Ülkelerde Dolar girişi arttığında genellikle o ülkenin para birimi değer kazanır, Dolar çıkışı olduğunda ise değer kaybeder. Tabi bu yapılan genelleme için istisnai durumlarda olabilir.

 

Ülkelerin Para Birimlerinin Düştüğü veya Yükseldiği Nasıl Anlaşılır?

Para birimlerindeki hareketlilik, değer kaybettiğini veya kazandığını gösterir. Bu konuda en çok sorulan soru da: ”ülke para biriminin değer kazanıp kazanmadığını nasıl anlarım” sorusudur. Bir ülkenin para biriminin değişimi genellikle Dolar, Euro gibi tüm dünyada geçerli döviz türlerine karşı davranışından anlaşılır. Örnek verecek olursak Türk Lirası’nın değer kazanıp kazanmadığını anlamak için Dolar ve Euro karşısındaki tepkisine bakılır. Misal 1 Dolar gün içerisinde 6 ₺‘den 6.5 ₺‘ye yükseldiyse, bu durumda Türk Lirası değer kaybetmiş olur. Yani 1 Dolar, Türk Lirası karşısında 0.50 ₺ kadar değer kazanmış olur. Fakat yalnızca Dolar referans alınarak ülke para biriminin yükselip düştüğünü anlamak gerçekçi olmayabilir. Bu durumda Euro, Sterlin gibi döviz birimleri karşısındaki davranışına da bakmak gerekir. Çünkü bahsi geçen para biriminin değer kaybettiği gibi Dolar da değer kaybetmiş olabilir. Fakat tüm para birimleri aynı anda yükselmez veya aynı anda düşmez. Mutlaka birbirleri karşısında değişime maruz kalır.

 

Ülkeye Döviz Girişi ve Çıkışının Ülkedeki Para Birimine Etkisi Nedir?

Ülkedeki iş hacminin gelişmesi, ekonomik hareketlilik mutlak surette döviz birimleri karşısındaki değişimine de neden olur. Bu nedenle ekonomik anlamda başarılı olan ülkelerin para birimleri değer kazanmış olur. Hatta gelişmiş ülkelerin sanayi ve ticaret hacimleri belirli bir seviyenin üzerinde olduğundan, gelişmekte olan para birimlerine karşı uzun vadede sürekli olarak değer kazanır.

Döviz girişi ve çıkışı ülkedeki para birimine doğrudan etki eder. Ufak çaplı döviz alımlarından ziyade yüklü miktardaki girişler ve çıkışlar fark edilebilir düzeydedir. Dünyada her para biriminden belirli sayıda vardır. Örneğin tüm dünyada Dolar hacmi belirli seviyededir. Yüksek Dolar girişi yapıldığı durumlarda, Dolar girişi yapılan ülkenin para birimi değer kazanır. Bu konuyu ihracattaki artışla benzeştirmek de mantıklı bir açıklama olacaktır. İhracatı artan ülkenin parası değer kazanır, ihracatı azalan ülkenin parası değer kaybeder. Bundan dolayı ülkeler, her yıl daha fazla ihracat rakamına ulaşmak için belirli ekonomik programlar üzerinde yoğunlaşırlar.

CEVAP YAZIN

Lütfen yorumunuzu yazın
Lütfen isminizi yazın